Najpiękniejszy pałac w Polsce jest w Gościszowie? Niestety, tylko ruiny. Przetrzymał klęski, a został zniszczony przez przypadkowy nalot

Justyna Orlik
Justyna Orlik
Wejście w miejscu starego browaru
Wejście w miejscu starego browaru Justyna Orlik
To budowla, którą ciężko przegapić. Pałac w Gościszowie, a w zasadzie jego ruiny, leżą niedaleko Bolesławca (województwo dolnośląskie), a on sam piękniał niemal do końca 1945 roku. To jedna z najsmutniejszych i najbardziej niesprawiedliwych historii, o jakich słyszeliśmy. Stał prawie nienaruszony przez wiele lat, a został zniszczony przez przypadkowy nalot wojsk niemieckich w marcu 1945 roku. Nigdy go nie odbudowano. Rozległe ruiny jednego z najpiękniejszych zamków w Polsce można podziwiać do dziś, jednak to smutny obrazek...

Spis treści

Posiadłość Warnsdorffów. Jak wyglądała dziś pałac w Gościszowie? FILM

Średniowieczny gród istniał tutaj już od XIV wieku, ale zamek w stylu renesansowym rozbudował Caspar von Warnsdorff w 1603 roku. Przez ostatnie dwa wieki pałac był własnością rodziny Warnsdorffów. 3 marca 1945 roku w wyniku nalotu niemieckich wojsk ogromna posiadłość spłonęła, a wraz z nią przepadły pokaźne zbiory biblioteczne i dzieła sztuki. To jeden z niewielu zamków na Dolnym śląsku, który ucierpiał w ostatnim etapie wojny. Resztę wkrótce rozkradli szabrownicy i wojska radzieckie, które pojawiły się na tym terenie po 1945 roku. W latach 60. pojawiły się plany odbudowy pałacu, ale nigdy do tego nie doszło. Na początku 2000 roku doszło do kolejnych kradzieży. Zniknął renesansowy portal główny, oryginalne rzeźby, a miejsce stało się wiejskim wysypiskiem śmieci, które nadal tu zalegają. Odbudowany został tylko budynek przy dawnym browarze.

Ruiny pałacu w Gościszowie
Wejście w miejscu starego browaruJustyna Orlik

Pałac w Gościszowie do dziś nazywany jest jednym z najciekawszych w kraju i kiedy można go zobaczyć z bliska, trudno oprzeć się temu wrażeniu. Zabrakło dobrej woli i gospodarza, który podjąłby się ocalenia ruiny. Ta, choć miejscami nadal "trzyma się mocno" pokazuje jedną z najsmutniejszych historii powojennej Polski, gdzie o zabytki w ogóle nie dbano, pozwalając im odchodzić w zapomnienie.

To nie jedyny zabytek we wsi. Dwór w górnym Gościszowie również w ruinie. Kiedyś robił wrażenie!

Poza pałacem, w górnej części wsi mieszczą się również ruiny XVI-wiecznego dworu. Wielokrotnie był przebudowywany i rozbudowywany, a nieopodal znajduje się zabytkowy park. Dziś kompletnie zarośnięty i zaniedbany. Nad wejściem, do dworu znajdował się herb właścicieli, ale prawdopodobnie został ukradziony. W czasach świetności Gościszowa hodowano w tym miejscu konie rasy śląskiej oraz owce. Budowla, podobnie jak pałac w centrum wsi został zniszczony po 1945 roku i dziś to ruina, z której roztacza się widok na Gościszów.

Ruiny pałacu w Gościszowie
Ruiny dworu w górnym GościszowieJustyna Orlik

Krzyż pokutny i pręgież znajdują się w Gościszowie. Wieś istnieje od średniowiecza

Dawny krzyż pokutny znajduje się w Gościszowie i został postawiony zgodnie z obowiązującym do XVII wieku prawem. Każdy morderca miał obowiązek pokrycia kosztów pogrzebu ofiary, zamówienia mszy, zapłacenie za piwo, którym raczono się w trakcie procesu oraz postawienia kamiennego krzyża, rzadziej kapliczki. Jeśli te warunki zostały spełnione, to o przestępstwie zapominano, a jego sprawcy nie pociągano do dalszej odpowiedzialności. Pod krzyżem dochodziło też do symbolicznego pogodzenia się z rodziną zamordowanego.

Pręgież został wybudowany po to, żeby wymierzać kary na tych, którzy dopuszczali się drobniejszych przestępstw. Wystawienie delikwenta na widok publiczny było dla niego wystarczającą karą, ale zwykle dochodziła do tego jeszcze chłosta, w postaci maksymalnie sześćdziesiąt batów. Oskarżonego mogli zlinczować także mieszkańcy, którzy tłumnie ustawiali się pod pręgieżem. We wcześniej chłostanego rzucali łajnem, zgniłymi owocami i warzywami, a nawet kotami.

Ruiny pałacu w Gościszowie
Pręgierzfotopolska.eu

Jak dojechać do Gościszowa koło Bolesławca, żeby zobaczyć pałac? Mapa dojazdu

Niewielka wioska mieści się zaledwie kilka kilometrów od Nowogrodźca. Tuż przy dawnym pałacu znajduje się zabytkowy ewangelicki kościół, a za bramą cmentarz.

Ruiny pałacu w Gościszowie
Dawny kościół ewangelickiJustyna Orlik

Jak wyglądają główne atrakcje Gościszowa? Zobaczcie na zdjęciach.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na zgorzelec.naszemiasto.pl Nasze Miasto
Dodaj ogłoszenie